1. Het schrijfdoel en de lezer
Bepalen waarom je schrijft, voor wie je schrijft en wat de lezer moet weten, voelen of doen.
Een schrijfdoel is wat je met je tekst wilt bereiken: wat de lezer na afloop moet weten, begrijpen, voelen of doen.
Back
De persoon of groep voor wie je schrijft, bijvoorbeeld een vriend, klasgenoten, ouders, de schooldirecteur of onbekende bezoekers van een website.
Back
Vertellen of verbeelden, informeren, communiceren, instrueren, overtuigen en gevoelens of beelden uitdrukken in een gedicht.
Back
De manier waarop je tekst klinkt, bijvoorbeeld vriendelijk, zakelijk, enthousiast, grappig, ernstig of overtuigend.
Back
De combinatie van schrijfdoel, lezer, onderwerp, tekstsoort en de plek waar de tekst wordt gebruikt.
Back
Het schrijfdoel helpt je kiezen wat je wel en niet opneemt en welke tekstsoort, opbouw en woorden daarbij passen.
Back
Je past uitleg, voorbeelden, woorden en toon aan de lezer aan, zodat de boodschap begrijpelijk en passend overkomt.
Back
Het doel en de lezer kunnen verschillen. Over een boek kun je bijvoorbeeld een samenvatting, recensie, advertentie of bericht aan een vriend schrijven.
Back
Dan geef je genoeg uitleg zonder de lezer te overspoelen met bekende of onnodige informatie.
Back
Zo voorkom je dat je afdwaalt en kun je zinnen verbeteren die niet duidelijk, nuttig of passend zijn voor de lezer.
Back
Maak de zin af: ‘Ik schrijf deze tekst om mijn lezer …’ Vul daarna in: te informeren, te helpen, te overtuigen, te vermaken of iets te laten voelen.
Back
Beantwoord drie vragen: wie leest dit, wat weet diegene al en wat heeft diegene nodig om mijn tekst te begrijpen?
Back
Kijk naar de lezer en situatie. Een bericht aan een vriend mag los klinken; een brief aan de gemeente hoort vriendelijk en zakelijk te zijn.
Back
Schrijf in één zin wat de lezer zeker moet weten, begrijpen, voelen of doen. Gebruik die zin als kompas tijdens het schrijven.
Back
Kan de bedoelde lezer de boodschap begrijpen en daarna doen, weten, voelen of denken wat jij vooraf wilde bereiken?
Back