Doel, leesmanier en controle vΓ³Γ³r, tijdens en na het lezen.
Een leesdoel is de reden waarom je een tekst leest: wat je na het lezen wilt weten, begrijpen, voelen of doen.
Informatie vinden, iets leren of precies begrijpen, ideeΓ«n of argumenten verzamelen, en genieten of ontspannen.
Het leesdoel zegt wat het lezen je moet opleveren; de leesopdracht zegt wat je met de tekst of informatie moet doen.
De manier waarop je een tekst leest, bijvoorbeeld zoekend, globaal, precies, kritisch of genietend.
VΓ³Γ³r het lezen kies je je doel, tijdens het lezen bewaak je het en na het lezen controleer je of je het hebt bereikt.
Een leesdoel richt je aandacht: je weet welke informatie belangrijk is en waar je tijdens het lezen op moet letten.
Elk doel vraagt iets anders: voor één antwoord lees je zoekend, maar om iets te leren lees je langzaam en grondig.
Ze kunnen verschillende leesdoelen hebben: de één zoekt een feit, terwijl de ander de hele tekst wil begrijpen of ervan wil genieten.
Een echte opdracht, zoals een radiobericht maken, dwingt je om actief te kiezen, ordenen en laten zien wat je hebt begrepen.
Zo ontdek je of je de tekst voldoende hebt begrepen. Lukt het nog niet, dan weet je wat je gericht opnieuw moet lezen.
Maak de zin af: βIk lees deze tekst om β¦β Bijvoorbeeld: ββ¦ om te ontdekken waarom bijen belangrijk zijn.β
Lees zoekend: scan de tekst snel, let op opvallende woorden of cijfers en stop zodra je het juiste antwoord vindt.
Lees globaal: bekijk de titel, inleiding, kopjes en beelden en lees enkele belangrijke zinnen.
Lees grondig: werk rustig, stop bij moeilijke stukken en vertel na elke alinea in je eigen woorden wat er staat.
Kun je zonder te spieken doen, vertellen of uitleggen wat je vooraf van plan was? Dan heb je je leesdoel bereikt.